|
Haber:
Neslihan Ayakta
Çocuklarınızın Geleceği Sizin Elinizde
Bir çocugun
kaderi, ailesi tarafından çizilir ve bu çizimin büyük çoğunluğu
ilk yedi sene içerisinde gerçekleşir.
Okul oncesi egitim genellikle
3 ile 6 yas arasindaki cocuklar icin on gorulur. Bu yaslardaki
cocuklar cok cabuk ogrenme yetenegine sahiptirler. Dort yasina
erismis cocuklarda kelime dagarcigi ve gramer cok onemli bir
konumdadir. 4 ile 5 yas arasi cocuklarin ortalama kelime
dagarcigi 1500 ile 2000 kelime arasindadir. Bu yaslar arasindaki
cocuklarin gecmis zaman bilgisi ve zamirler uzerine yogunlasmasi
gerekir. Ayrica 4-5 yas arasindaki cocuklar mecazi anlami
kavrayamadiklarindan onlarla konusurken dikkatli olunmali ve bu
durum goz onunde bulundurularak aciklamalar yapilmalidir.
Matematiksel
yeteneklerin erken yaslarda kullanilmasi gelecek egitim icin cok
onemlidir. 3 ile 6 yas arasindaki cocuklar sayilari daha iyi
ayirt etmeye ve anlamaya baslarlar. Bu yuzden bu yaslardaki
cocuklarin sayilari siralamalari uzerine oyunlar ve
aktivitelerle mesgul olmalari gerekir.
Okul oncesi egitimde
ugrastirici aktivitelerle mesgul olmalidirlar. Kendi islerini
kendileri halletmeye egilim gosterirler ve cevresindekilere
yardim edebilecegini dusundukleri herseye atilir ve sorumluluk
yuklenmek isterler.
Amerikanin
Michigan Eyaletinde Ypsilanti Egitim Arastirmasi Kurulusunin
yaptigi bir arastirmada 1962 ve 1967 arasi dogumlu, zenci ve
fakir ailelere sahip olan 123 cocugun yarisina okul oncesi
egitim verildi. Arastirma icin secilmis cocuklar 27 yaslarina
geldiklerinde sonuclar okul oncesi egitim alanlarin daha iyi
mesleklere sahip olduklari, daha cok maaslarinin olduklari, o
yasa kadar daha az yasa disi islerle ugrastiklari, daha az
yanlislikla hamilelik gibi olaylara karstiklari ve uyusturucuya
daha az egilim gosterdikleri bulundu. Ayni maddi ortam ve ayni
sartlar altinda, ayni kotu mahallelerde yasayan bu 123 cocugun
yarisinin okul oncesi egitim almasinin hayatlarindaki yaptigi
degisiklikleri gormek herkesi cok sasirtti.
Dr. Jan Strydom Audiblox
(http://www.audiblox2000.com)
Programinin yaraticisi ve iki kitabin yaziridir. Kendisi ogrenme
zorluklari ceken cocuklara yardim etmek icin calismaktadir. Onun
okul oncesi ile ilgili onerileri ve Okul oncesi egitimin
cocuklar uzerindeki 7 onemli yani!
1. Konuşma ve Dil
7 yasindan once okumayi
ogrenmis cocuklarin dil ogrenmelerinde buyuk etkisi var. Okul
oncesinde egitim gormus cocuklarin yasitlarina gore ana
dillerinde ileri seviyede olduklari ve ayni zamanda ikinci bir
dilde daha iyi olduklari gorulmustur. Sekiz yasina gelmis bir
cocugun dil ogrenme kabiliyeti bir yetiskin ile ayni seviyedir.
Boylelikle
ebeveynlerin
cocuklara yedi yasindan once ana dillerini ogretmeleri cocugun
egitim hayatini cok
buyuk derecede etkileyecektir.
Ailelerin cocuklariyla
ellerinden geldigi kadar duzgun cumelerle konusmasi cocuklarin
konusma yeteneklerini gelistirecektir. Cocugunuza bir kac ay
boyunca ayni hikayeyi okuyarak ve bir kac ay sonunda yeni bir
hikayeye gecerek devam ettiginizde, gramer, cumle kurulusu, ve
kelime bilgileri tekrarlamalarin etkisiyle gelisecektir.
2. Konsantrasyon
Konsantraston hem bir yetenek
hem de istek uzerine olur. Bu nedenle ailelerin cocuklarina bu
yetenegi kullanmalari icin yeteri kadar firsat tanimasi gerekir.
Boylelikle en az yirmi dakika icin konsantre olabilen cocuklar
okula basladiklari zaman 40dakika derslerde daha az zorluk
cekerler. Iki yasini doldurduktan sonra cocuklara hikaye
okunmasi ve oturup dinlemesi sart gorulurse ilk baslarda bes
dakikalik bir hikaye ile baslayan ve zamanla uzayan hikaye
seminerleri cocugun dikkatini toplamasi ve konsantre olmasi icin
cok faydalidir.

3.
Çalışma Tutumu
Cocuklarin okula hazir olmasi
yaklasik 7 yasinda gerceklesiyor fakat ders calismaya hazir
olmalari okula hazir olmalarindan daha onemli. Gectigimiz
yillarda ogrenmenin eglendirici yollari denendi fakat ogrenmek
eglence degil calismak gerektiriyor. Cocuklara genc yasta
eglence ile calismanin arasindaki farklar ve ikisinin nasil bir
arada tutulmasi gerekildigi okul oncesi egitim ile gerceklesirse
okula baslanildigi zaman derslerine karsi daha buyuk sorumluluk
tasimayi ogrenir.
4. Koordinasyon
Son zamanlarda yapilan
arastirmalarda ogrenme, yazi ve okumada zorluk ceken cocuklarin
cogunlugunda bebeklikte emeklemedikleri ve kaslarinin zayif
oldugu goruldu. Cocuklar ailelerinden ogrendiklerini yaparlar,
emeklemesi ebeveyn tarafindan ogretilmelidir. Vucut kaslarinin
gelismesi icin surekli calistirilmasi gerekir ve bu sorumluluk
aileye aittir. Cok kolay alistirmalarla cocuklarin kaslarinin ve
kordinasyonlarinin saglikli olmasi saglanilabilir.
Bir
aylikken yuz ustu yatirilan cocuk kaslarini gelistirmek icin ve
zamanla kendisini iterek emeklemesi icin uygundur. Daha sonraki
zamanlarda da el ve goz kordinasyonunu gelistirmek icin atip
yakalama oyunlari buyuk fayda gosterir. İyi yazi yazmasi icin
cocuklarin kucuk yasta kagitlarla ic ice olmasi, kagitlari
burusturmasina izin verilmesi ve okula baslamadan once verilen
egitim ile en azindan cizimler ve boyamalar yapmasi gerekir.
5. Vücut Parçaları
insanlar bedenlerinden disari
dogru gozlemde bulunurlar. Mavi gozluk takan dunyayi mavi gorur,
kendi vucudunu tanimayan cocuk cevresinde hatalar yapmaya
baslayabilir. Mesela vucudumuzun iki yani vardir, sag ve sol,
eger cocuk yonunu ogrenmezse baska seylerde de yanlisliklar
yapabilir, b ile d nin yazilimindaki karisiklik gibi. Bu neden
ile okul baslamadan once cocuga yonun ve vucut parcalarinin
ogretilmesi cok onemlidir. 6 yasindan kucuk cocuklara banyo
yaptirirken, sag ayagini ver yikayayim, sol elini ver yikayayim
gibi alistirmalarla cok kolay bir sekilde yonleri ve genel vucut
parcalarini ogretebilirsiniz.
6.
Sayma
Saymak hayatin ilersindeki
matematiksel yanlarinda onemlidir. Cocuga genc yasta sayi
saymayi ogretmek cok onemlidir, ilk olarak bir el ve daha sonra
iki elle olan sayma alistirmalari bir cok kez tekrarlanildiginda
cocugun matematiksel yetenekleri gelisecektir.
7. Renkler
Renklerde cocuklara erkenden
ogretilmesi gereken onemli bir ogedir. Oyunlar araciligiyle ilk
olarak ana renklerin ogretilmesi on goruluyor ve tekrarlanan
oyunlar uzerine cocuklarin ogrenmesi saglanmalidir.
EDİTÖR HAKKINDA BİLGİ
Neslihan Ayakta 1982, İstanbul doğumlu. 2001 yılından beri
Amerika'da yaşamına devam ediyor. 2004 yılında Gazetecilik ve
Fotoğrafçılık bölümünden mezun oldu ve şu anda California'da
fotoğrafçılık üzerine ögrenimine devam ediyor.
Detaylı Bilgi
|