|
Haber: Gülşen Kaş
Sağlık Haberleri, Washington
HPV Virüsü Hayatı Kabusa
Çeviriyor
Dünyada
Her yıl 500 bin kadında görülen HPV virüsü yalnızca kadınları değil
erkekleri de tehdit ediyor. Hem kadınlarda hem de erkeklerde cinsel temas
ile bulaşan bu hastalık son 10 yılda aktif cinsel yaşamı olanlardan, yeni
doğan bebeklere kadar milyonlarca kişiye bulaşmış durumda.
İnsan siğil virüsü olarak da bilinen HPV
hayatı kabusa çeviriyor. 100'den fazla çeşidi bulunan HPV virüsünün
özellikle 5-6 çeşidi insanlarda sık görülürken, erkeklerde en çok 6, 11, 16
ve 18'inci cinslere rastlanıyor. Sadece cinsel bölge ve civarındaki ciltte
yerleşen virüs, erkeklerde penis, testis, bacak araları, kasıkların yanı
sıra, penisin içinde ve mesanede görülebiliyor. HPV'nin Bunlardan 6 ve
11'inci cinsler daha çok siğil yaparken, 16 ve 18'inci cinsler hem siğil
yapıyor hem de kansere yol açıyor.
Cinsel
yolla bulaşıyor
HPV virüsü, HIV’den sonra hem erkeklerde
hem kadınlarda, cinsel temas ile bulaşan en yaygın hastalık. Araştırmalara
göre ABD’de 15 ile 49 yaşları arasındaki kadın ve erkeklerin yüzde 10 ile
20’si HPV enfeksiyonu geçirmiş. Türkiye'de de son on yılda büyük artış
gösteren bu virüs, önlem alınmazsa tehlikeli boyutlara ulaşabiliyor.
Rahim ağzı oluşumunda en etken faktör
sayılan HPV virüsü cinsel temasla bulaşıyor.. Vücuda girdiğinde hücreler
içine yerleşerek, kişinin bağışıklık sisteminin zayıf düştüğü zamanlarda
(stres, uykusuzluk, beslenme bozukluğu gibi) enfeksiyon geçiren kişilerde
yıllar sonra bile alevlenerek rahim ağzı kanserinin gelişmesinde büyük rol
oynuyor. Bu sebeple HPV enfeksiyonunda erken teşhis çok önemli. “Özellikle
çok sayıda cinsel partneri olan kişilerin risk altında olduğunu söyleyen
uzmanlar, bu virüsten korunmanın çok önemli olduğunu belirtiyorlar.
HPV'den korunmak için
sadece prezervatif kullanmak yetmiyor .jpg)
Birden fazla cinsel partneri olan
kişilerde ve eşlerinde daha çok yaygınlık kazanıyor. Son derece bulaşıcı bir
virüs olan HPV, erkekten kadına daha çabuk bir şekilde bulaşıyor.
Virüs, oral ve anal ilişkiyi de içeren
tüm şekilleriyle yayıldığından cinsel yönden aktif herkese bulaşabiliyor.
Türkiye'de son 10 yılda daha çok yaygın hale gelen bu virüs, cinsel yolla
bulaşan hastalıklarda prezervatif ve tek eşlilik çok önemli olsa da bu
korunma yöntemi HPV virüsü için yeterli olmuyor. Çünkü virüs, cinsel ilişki
sırasında temas eden bütün cilt bölgelerinden bulaşabiliyor. Ayrıca virüsün
bulaşması için tam bir cinsel ilişki yaşamakta gerekmiyor, virüs taşıyan bir
apış arası bölgesinin başka bir kişiye temasıyla ciltten cilde geçebiliyor.
Tedavide vücuttaki virüs yok edilemiyor. Sadece oluşturduğu yaralar tedavi
edilebiliyor.
Doktorlar, HPV virüsü bulunan herkeste
hasta veya kanser olacak diye bir kural olmadığını, fakat bu kişilerin
mutlaka 3 veya 6 ayda bir doktor kontrolünden geçmeleri gerektiğini
söylüyorlar.
Erkekten
kadına daha çok bulaşıyor
Erkeklerde
daha çok penis kanserine yol açan HPV virüsü, makat bölgesi ve civarına
yerleştiğinde, makat ve kalın bağırsağın son kısmı olan rektum bölgesinde
kansere neden olabiliyor. HVP özellikle oral seks yoluyla erkeklerde damar,
geniz, bademcik, dil, gırtlak kanseri ve bazen de yemek borusu kanserine
neden olabiliyor. Erkeklerde uzun süre gizli bir şekilde bulunabilen bu
virüs cinsel ilişki ve apış arası temasıyla kadınlara geçiyor ve onlarda da
bacak arası, vulva, makat bölgesi, vajina, rahim ağzında rahim ağzı
kanserine yol açabiliyor.
Hastalığın bulaşma
süreci
HPV virüsü ciltteki küçük çatlaklardan
vücuda girerek burada doğal sürecine başlıyor. Virüs, vücudun mücadelesi
sonucunda genellikle yüzde 90 oranında o bölgede tutunamıyor ve yok oluyor.
Geri kalan yüzde 10'luk grupta virüs uzun zaman uykuda kalıyor. Vücut
direncinin düştüğü durumlarda, ağır gripler, kanser hastalığı, kemoterapi
uygulamaları, ağır alerjiler, derin üzüntüler gibi, vücudun direncini
kırarak ciltte siğiller halinde hastalığı oluşturmaya başlıyor.
Erkeklerde
HPV'nin belirtileri ve tedavisi
Siğiller, erkekler de penis ve apış
arasında yani ciltte kabarcıklar ve pütürler halinde kendini gösteriyor. Bu
durumda siğiller oluştuğunda doktora gidilmesi ve siğillere teşhis konulması
çok önemli. Bundan sonra da tedavinin yanında siğillerin en az bir
tanesinden biyopsi örneği alınmalı ve tahlile yollanmalı diğerleri de
yakılmalı.
Tedavide siğilleri yakma yönteminin
dışında dondurmak, cerrahi müdahaleyle çıkarmak ve küçük siğillere de özel
kremler sürerek tedavi etme şansı var. Ancak, siğiller siğil olmadan önce de
ciltte mevcut olabildiği için tedaviden sonra tekrar başka yerlerde
oluşabiliyor. Bu sebeple yakma yöntemi ve diğer tedavilerde aynı işlemin
bazen defalarca tekrarlanması gerekebiliyor. Tedavinin gecikmesi durumunda
siğiller çok ciddi kitleler haline gelebiliyor. Özellikle makat ve
civarındakiler ileri boyutlara ulaşırken kanama, dışkılamada güçlük, iltihap
gibi şikâyetlere de yol açabiliyor.
HPV bulaştıktan sonra
uzun yıllar kendini göstermeyebilir
Virüsün bulaşması, erkeğin kendisinde
veya ilişkide bulunduğu kadında veya kadınlarda siğil veya kanser şeklinde
kendini göstermesi bazen çok uzun yıllar alabilmektedir. Bu sebeple
evlilikten önce bu virüsü almış bir erkeğin karısında yıllar sonra siğillere
rastlanabilir.
Siğile karşı korunmak şu anda çok kolay
olmasa da bu konuda Servikal Kanser Displazi Merkezi Müdürü, Doktor Connie
Trimble (M.D.), insan papiloma virüsü (HPV) ile ilgili çalışmalarını
sürdürüyor.
Servikal Kanser için Aşı
Doktor Connie Trimble (HPV) enfeksiyonunun -
kadınlarda kanserden ölümlerde ikinci sırayı alan - servikal kansere
dönüşmesini durdurabilecek aşıyı anlatıyor:
Soru: Kanser
aşıları farelerde ümit verici olsa da, insanlar üzerinde nadiren etkili
oluyor. Üzerinde çalıştığınız HPV aşısının farkı nedir?
Connie Trimble:
Pek çok terapötik aşı, sadece diğer bütün tedavi seçeneklerini denemiş olan
insanlar üzerinde test edilmiştir. Ancak, o dönemde hastalık, bağışıklık
sisteminin aşılara gerçek anlamda tepki veremediği düzeydedir. Biz tam
aksine, aşımızı, bütün servikal kanser vakalarının yarısından fazlasında ve
kanser gelişmeden önce oluşan lezyonlarda görülen bir virüs tipi olan HPV 16
bakımından pozitif olan sağlıklı kadınlar üzerinde deniyoruz. Bizim aşımız
ki geliştirilmesi on yıl sürmüştür! vücudun enfekte olan hücreleri
öldürecek bir bağışıklık tepkisi geliştirmesine yardımcı olmaktadır.
Soru:
Bir kadının "Pap smear" testi
sonuçları anormal düzeydeyse, aşının insanın bağışıklık sistemini
tetiklemesi için, gerçekten "bekle ve gör" diyebilir misiniz?
Connie Trimble:
1. Evre klinik deneyine başlamadan önce, kanser öncesi lezyonları bulunan
yaklaşık 200 gönüllüyü dikkatle gözlemledik. Onlara müteşekkiriz. Gönüllüler
aşılanmıyorlardı, hiçbir şey almıyorlardı. Biz lezyonlarını tedavi etmeden
önce, kendilerini 15 hafta süreyle izlememize izin verdiler. Bu süre içinde,
hiç kimsede lezyonun kötüleştiğini görmediğimiz gibi kadınların yaklaşık
üçte birinde lezyonların, hiçbir tedavi olmaksızın kendiliğinden
kaybolduğunu da tespit ettik. Garip, değil mi? Bağışıklık sistemleri, aşının
yapmasını istediğimiz şeyi yapıyordu. Dolayısıyla, şimdi laboratuarda değil,
tedaviye "hazır" olan insanlarda aşının etkisini görebilecek durumdayız.
Soru:
Bu neden önemli?
Connie Trimble:
Hepimiz, farklı genetik ve çevresel artalanlara sahibiz. Hastalarımızın aynı
genetik artalana, tamamıyla aynı tümöre sahip, 70 kg'lık deney fareleri gibi
hareket edeceği varsayımında bulunamazsınız. Sonuçta, bir farede neler
olduğu hiç de önemli değildir; önemli olan, insanlarda neler olup
bittiğidir. Servikal kanser oranı çok yüksek ve bu hastalığın en yüksek
tedavi şansı, kanser öncesi aşamalarda. Bu aşı da buradan yola çıktı.
Sağlık Bakanlığı aşının
izni için görüşmelerine devam ediyor
Aşı Amerika'da Haziran 2006'da piyasaya
çıktı. Özellikle 6,11, 16 ve 18. cinslere karşı koruma sağlıyor. Bugünkü
bilgilere göre 3 kez koldan yapılan aşının tamamlanması durumunda hayat boyu
bu dört cinse karşı tam korunma sağlanıyor.
Aşının
yapılma zamanı
Uzmanlar, cinsel ilişkiye başlamış ama
virüsü almamış kişilerinde aşı yaptırması gerektiğini söylüyor. Cinsel
ilişkiye başlamış fakat virüsü almış olan insanlarda da siğilden gönderilen
biopsinin hangi cins HPV olduğu tespit edildikten sonra 6, 11, 16 ve
18.cinsleri kişi almamış ise aşının yine faydası olabiliyor. Uzmanlar, henüz
kesinlik kazanmasa da bu dört cinsin tamamını almış insanlarda dahi
özellikle” hastalık sık sık tekrarlıyorsa, aşı hastalığı tamamen
iyileştirmese de tedavi edici yönü olduğu vurguluyorlar.
HPV aşısı henüz Türkiye’de olmasa da
Sağlık Bakanlığı aşının izni için görüşmelerini sürdürüyor. Türkiye'de yakın
bir zamanda çıkacağı düşünülen aşıyı yaptırmak isteyen insanlar, Jinemed'e
giderek aşıyı nasıl temin edeceklerini ve nasıl uygulayacaklarını
öğrenebiliyorlar.
Teşhis
100’den fazla çeşidi olduğu bilinen
HPV’nin yalnızca 18’nin tehlikeli olduğu, yani kansere neden olabileceği
söyleniyor. Normal smear testlerinde virüsün ancak yüzde 50'sinin
yakalanabildiğini söyleyen uzmanlar, kesin tanı için “micro array chip”lerin
kullanılması gerektiğini vurguluyorlar. Bu sistem HPV tiplerinde en sık
görülen ve kansere neden olan çeşitlerini otomatik olarak saptıyor ve
yanılma olasılığı da bulunmuyor. Erkeklerde de kullanılabilen micro array
chip yöntemi, daha önce 3 hafta ile 1 aydan uzun bir süre beklemek
gerekirken bu sistemde testin sonuçları 4 gün içinde alınabiliyor.
Kaynak:
Johns Hopkins University International
YAZAR
HAKKINDA BİLGİ
Gülşen Kaş 1975
İstanbul doğumlu. Anadolu Üniversitesi AÖF. İşletme 4.sınıfta
öğrenimine devam ediyor. İndigo Türkiye ile 2005 yılında tanıştı.
Özgürlük onun için çok önemli. Hayattaki tek amacı her şeyden
özgür olmak. Detaylı Bilgi
|