Haber: Didem Çivici

Bilim Haberleri, İstanbul

Dünya'nın Salınımları, Evrimi ve Yokoluşu Tetikliyor

Bilim adamları tarafından yapılan son araştırmalara göre, Dünya yörüngesinde ya da eğiminde meydana gelebilecek en ufak değişim, tarih öncesi memeli türlerinin periyodik yükseliş ve düşüşlerini düzenlemiş olabilir. Araştırmalara göre, Dünya'nın yörüngesel düzlemi uzun süreçte iklim değişikliklerine yol açabilir.

Milyonlarca yıldan sona iklim değişiklikleri, yeni memeli türlerinin ortaya çıkmalarına sebebiyet veren düzenli bir olaylar silsilesini üretmiş olabilir. Hatta diğer memeli nesillerini etkileyebilecek şekilde bir yok olma süreci yaratmış olabilecekleri de tahmin ediliyor, diyor Hollanda Utrecht Üniversitesi'nden paleontolog Jan van Dam. Kaliforniya Üniversitesi'nden paleobiolog Tony Barnosky ise şöyle ekliyor: "İklimin, evrim ve tükenişteki rolü sorusu büyük bir tartışma konusudur.". Barnosky bu görüşüyle birlikte Dam'ın yeni araştırmasına katılmıyor. 

Bu araştırma, Dünya'nın yörüngesi ile türlenmenin, yeni türlerin ortaya çıkmasının ve yokoluşun arasında doğrudan bağ kuran ilk çalışma olma özelliğini taşıyor. 

Van Dam takımı, İspanya'nın merkezinde, 22 ile 2,5 milyon yıl arasına denk gelen bir fosil kaydettiler. 80.000 civarında fosil üzerinde çalıştılar, bu fosiller azı ve küçük azı dişleriydi. Bu çalışma, ilk açığa çıkan 132 farklı tür küçük kemirgeni açığa çıkarmak üzere yapılmıştı. Fosiller, 200'den fazla kazı mahaline yayılmış durumdaydı. Bu kazılarda şu görüldü ki, küçük memeli türlerinin ortaya çıkışı ve yokoluşu arasında göz alıcı bir simetri çıktı ve Dünya'nın yörüngesinde iki döngüsel sallanma meydana geldiği belirlendi.  

Bu döngülerden uzun olanı 2.5 milyon yılda bir görülüyor. Bu ortaya çıkış, Dünya'nın güneş çevresindeki yörüngesi tam bir çember oluşturduğunda meydana geliyor. Zira çoğu zaman bu yörünge oval bir hatta ilerliyor. İkinci bir döngü ise, gezegen, ekseni üzerinde çok daha fazla bir açıyla eğildiğinde oluşur. Dünya'nın eğimi 23.5 derece iken, döngüleri 22 ve 25 derecedir. Daha çok eğim daha fazla mevsimsel değişikliğe neden olur. Bu her iki "sallanım"ın da Dünya'nın iklimini önemli ölçüde etkilediğine inanılıyor. 1941 yılında açıklanan daha kısa olan Milankovitch döngüleine benzer şekilde, uzun iklim döngüleri, soğumaya ve buz katmanlarının çoğalmasına neden olabilir. Açıklamalara göre, bunun gibi uzun vadeli iklim değişiklikleri, pek çok türün belirme ve yok olmalarını açıklayabilir. Van Dam, "Kısa süreler boyunca, göç etme iklim değişikliğine verilen normal bir tepkimedir." Zira bu dönemlerde canlılar değişime uymaktansa yeni bölgelere yerleşmeyi yeğeliyorlar.  

Memelilerin geçtiğimiz 2.5 milyon yıldır varoldukları biliniyor, yani Van Dam'ın çalışması önceki kaydedilmiş verilere çok iyi bir açıklama olarak kabul edilebilir. 

Eğer yörünge tarafından yönetilmiş olan iklim değişikliği türlerin ortaya çıkmalarına ve yok olmalarına neden olmuşsa, bu tarz olaylar Permian dönemindeki gibi katastrofik yok oluşlardan daha farklıdırlar. Ki bu dönemde yaşanan felaket tüm türlerin %70'ine yakınını ortadan kaldırmış ve bir gizem olarak kalmıştır. Ve bu tip iklimsel değişiklikler toplu yok oluş ve türlerin ortadan kalkışlarına neden olurken aynı zamanda da yeni türlerin ortaya çıkmalarına da neden olmaktadır. 

Böylesine bir değişimiz çağımızda olmaması ihtimalinden söz dahi edemeyiz sanıyorum. Sadece dünya değil diğer pek çok gezegenin de yörüngelerinde gözlemlenen değişimler bu tarz bir sıçrayışın olabilirliğini açıkça beyan eder nitelikte gibi gözüküyor. Şunu da hatırlamalıyız ki, son senelerde üzerinde durulan bir konu da gezegenimizin 23,5 derecelik eğiminde meydana gelen farklılıklardı. Elbette ki duyumsanmayacak ya da önemsenmeyecek bir uyarı değil bu. Peki ya şimdi? Bu noktada araştırmalar yetersiz kalıyor sanıyorum; ya da bize açıklanmayan daha pek çok şey mevcudiyetini koruyor.

Kaynak: National Geographic

---

YAZAR HAKKINDA BİLGİ

Didem Çivici, 1985 İstanbul doğumlu. 10-12 yaşlarından beri Spiritoloji ve Şifa çalışmalarıyla ilgileniyor. 2 yıldır Yoga, Doğa sporları ve latin dansları yapıyor. Ayrıca çevirmenlik te yapıyor. Detaylı Bilgi

---

Marmara’nın Altı Çatırdıyor!

Olasılıklar Fiziği Kuantum

Zaman Omurgası

Şiddeti Önce Çocuklar Sonra Gençler Önleyecek

Denizler Sizi Çağırıyor!

Küresel Isınma Alaska'nın Göllerini Kurutuyor

Ve Ortadoğu’da Güneş Bir Kez Daha Battı...

Okullarda Satranç Dersi

Füzyon Deneyi Başarıldı

Manyetik Alanın Sağlığa Etkileri

Dünya'nın Salınımları, Yokoluşu Tetikliyor

Kanseri Yok Eden Virüs

Her Derde Deva İsveç İksiri

Rembrandt Desen Sergisi Pera Müzesi'nde

An'da Öz'e Dair Sohbetler: Şiva

Astroloji: Hazırlık

Nezle ve Grip İçin Doğal Reçete: Yoga