|
 Yazar:
Adnan Çelik
– Temmuz 2008
Gençlik Vurgusu Güçleniyor
Son dönemlerde gençlik alanı ile ilgili çok ciddi gelişmelerin yaşandığına
tanık oluyoruz. Sivil alanda meydana gelen gelişmeler, özellikle gençlik
çalışmaları ve gençlik politikaları bağlamında çok olumlu sonuçlar
yaratıyor. Bu yazıda son dönemlerde Türkiye’deki gençlik politikalarının
geliştirilmesi ile ilgili meydana gelen üç önemli gelişmeyi sizlerle
paylaşmak istiyorum:
I.
İnsani Gelişme Raporu: Türkiye’de Gençlik
Son süreçte yaşanan en önemli gelişmelerden birisi, Birleşmiş Milletlerin
2008 yılı ulusal insani gelişme raporunu “Türkiye’de Gençlik” başlıklı bir
tema ile hazırlaması oldu.
BM Kalkınma Programı 1990'dan bu yana küresel ve ulusal düzeyde olmak üzere
iki farklı rapor hazırlıyor. Bunlardan küresel düzeydeki rapor yılda bir,
ulusal düzeydeki rapor ise 2-3 yılda bir yayınlanıyor. Bu raporlardan
küresel düzeyde hazırlananı her yıl tüm BM üye ülkelerinin insani gelişme
endeksini ortaya çıkarıyor. Ulusal olanı ise her dönemde bir BM üyesi ülke
hakkında tematik bir alanda hazırlanıyor.
2. Dünya Savaşı'ndan sonra Dünya Bankası; insani kalkınmada hep Gayri Safi
Milli Hasıla (GSMH) göstergelerini referans aldı. Oysa zamanla anlaşıldı ki
insani gelişme sadece bundan ibaret değildi. Özellikle 1980'lerden sonra
insani gelişme kavramı ciddi biçimde sorgulanır hale geldi. İnsanı merkeze
almaya başlayan kavram; insanın yapabilirliğini artırmaya yönelik bir süreç
olarak algılanmaya başladı.
Eskiden hem küresel, hem de ulusal insani gelişme raporları ilgili tematik
alanda uzmanlaşmış akademisyenlere hazırlatılırdı. Bu raporlar her ne kadar
teorik çerçeve, tutarlılık ve bilimsellik anlamında çok güçlü bir yapıya
sahip olsa da; özellikle hedef olarak aldığı konunun etkilenenlerini
doğrudan muhatap almadığı için soyut ve ayakları yere basmayan bir bağlama
tekabül ediyordu.
1990'lardan sonra özellikle ulusal insani gelişme raporları farklı bir
yöntemle yazılmaya başlandı ve bu süreçten daha verimler sonuçlar alındığı
gözlemlendi. Bu yöntem ilk defa Hırvatistan'da gençlik üzerine yazılacak
olan ulusal raporun gençlere yazdırılması ve akabinde raporun karar
vericiler üzerinde ciddi sonuçlar yaratması ile olumlu tepki aldı. Daha
sonra da birçok ülkede yaygınlaşmaya başladı.
BM, 2007 Ulusal İnsani Gelişme Raporu'nu Türkiye'de gençlik alanına yönelik
yapmaya karar verdiğinde, yukarıdaki yeni yöntemi uygulamaya karar verdi.
Rapor içeriğinin neredeyse tamamı gençler tarafından yazıldı. Raporda
yaklaşık üç bin gence anket uygulandı. Araştırmada gençlere eğitim, sağlık
ve işsizlik üzerine çeşitli sorular soruldu.
Gençlerin siyasal hayata katılımı araştırıldı. Odak Grup çalışmaları ile
gençlerin fikirleri alındı. Gençlik üzerine büyük bir literatür taraması
yapıldı. Raporun temel amacı, gençlik alanına yönelik sorunları gündeme
getirerek karar vericiler üzerinde etkili olmak ve ülkede ihtiyaç temelli
bir gençlik politikasını faaliyete geçirmek.
Geniş kapsamlı bir literatür taramasının yapıldığı süreçte Türkiye'de
cumhuriyetin kuruluşundan bu yana gençleri merkeze alan etkin bir gençlik
politikasının hiçbir zaman oluşturulamadığı vurgulanıyor. Türkiye'de 15-24
yaş aralığında 12 milyon genç bulunuyor. Bu ülke nüfusunun yüzde 20'sini
oluşturuyor. Dünya genelinde bu yaş aralığındaki genç nüfus oranı yüzde15'in
üstüne çıktığında "demografik fırsat penceresi" dediğimiz bir olgudan
bahsediliyor. Demografik fırsat penceresi genelde her ülkenin ancak bir defa
yaşayabileceği çok önemli bir aşamaya tekabül ediyor. Örneğin demografik
fırsat penceresini yakın dönemde yaşayıp çok ciddi bir kalkınma hamlesi
yaşayan ülkelerden birisi Güney Kore. Genç nüfus avantajını büyük bir
kalkınma ve istihdam enerjisine dönüştüren ülke çok kısa sürede ciddi bir
kalkınma hamlesi gerçekleştirdi. Raporda bu demografik fırsat penceresinin
yaratabileceği olumlu potansiyeli vurgulamak için Cumhuriyetin 100. yılının
kutlanacağı 2023 yılı referans seçilmiş.
II. Beşinci
Dünya Gençlik Kongresi 2010 Yılında
Türkiye’de Yapılacak
Dünya Gençlik Kongresi, gençlik örgütleri ve hükümetlerin es güdümlü
çalışmalarıyla organize edilen; dünyanın en saygın, en geniş katılımlı ve en
önemli gençlik toplantısıdır. Kongrelere 120-150 Birleşmiş Milletler üyesi
ülkeden yaklaşık 1000 genç ve çok sayıda kalkınma ve gencilik uzmanı,
gazeteci, akademisyen, eğitmen, sanatçı ve diplomat katılmaktadır.
Kongrenin amacı, dünyamızın bugün karsılaştığı sorunların çözümünde
gençlerin en etkin rolü nasıl alabileceklerini tartışmak ve bu yönde
sürdürülebilir gençlik politikaları oluşturmaktır. Bunun yanında gençler
arasında tecrübe paylaşımı sağlayarak, Birleşmiş Milletlerin Binyıl Kalkınma
Hedefleri'ne ulaşmak için gençlerin katkısını ortaya koymak ve
sürdürülebilir kalkınmanın önemini vurgulamaktır.
Dünya Gençlik Kongresi 31 Temmuz – 13 Ağustos 2010 tarihleri arasında, 2010
Avrupa Kültür Başkenti İstanbul’da Yıldız Teknik Üniversitesi Davutpaşa
Kampüsü’nde gerçekleştirilecektir.
5. Dünya Gençlik Kongresi’nin 2010 yılında Türkiye’de düzenlenmesi Türkiye
Cumhuriyeti Hükümeti tarafından desteklenmiş ve Milli Eğitim Bakanlığı konu
ile ilgilenmek üzere görevlendirilmiştir. 30 Ocak 2008 ‘de Türkiye
Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı ve Peace Child International arasında
imzalanan protokol neticesinde, Dünya Gençlik Kongresi, 2010 yılında
Türkiye’de Milli Eğitim Bakanlığı’nın koordinasyonundaki ilgili
devlet birimleriyle ve E-gençlik Derneği liderliğindeki sivil toplum
örgütlerinin es güdümlü çalışmalarıyla organize edilecektir.
Uluslararası Barış Çocuğu Örgütü’nün, 2 yılda bir lisansı farklı bir ülkeye
devretmesiyle; kongre, ev sahibi ülkelerin gençlik örgütleri ile
hükümetlerinin es güdümlü çalışmalarıyla organize edilmektedir. Kongre
bugüne kadar, 1999 yılında ABD'nin Havai eyaletinde, 2003'te Fas'ta, 2005
yılında İskoçya’da gerçekleştirilmiş ve 2008 yılı yazında da Kanada'da
gerçekleştirilecektir.
2010 yılında Türkiye’de yapılacak olan Dünya Gençlik Kongresi, ülkemizde son
dönemlerde konuşulmaya başlanan gençlik politikaları alanında da ciddi
etkiler yaratacaktır. Kongre süresince kongreye ilişkin tüm faaliyetler
sanal ortamda da güncel bir şekilde yayında olacaktır. Tüm katılımcıların
kendi ülkelerini ve ülkelerinde yaptıkları yerel çalışmalarına ilişkin
tanıtımlarını yaptıkları ülkelerine ayrılmış fuar alanlarında kongre
suresince yürütebileceklerdir. Katılımcıların bölgelerini temsil edeceği,
konuların bölgesel odaklı tartışılacağı toplantılar düzenlenecektir.
Kongre katılımcıları olan gençler, Türkiye’nin dört bir yanında “Gençliğin
Öncülüğünde Kalkınma Programı” kapsamında, küçük çaplı yerel kalkınma
projeleri gerçekleştireceklerdir. Kongre öncesinde ve sonrasında Türkiye
gençleri tarafından, kongre sırasında da uluslar arası katılımcılarla
beraber gerçekleştirilecek birçok eylem projesi sadece Türkiye’de değil,
dünyada da ses getirecektir.
12 Ağustos Dünya Gençlik Günü 2010 yılında Dünya Gençlik Kongresi’nin 13.
günü ile çakışmaktadır. Kongre kapsamında 12 Ağustos 2010 günü, İstanbul
Taksim Meydanı’nda, kongre katılımcılarının Türk Gençliği ile
kaynaşabilecekleri büyük bir gençlik festivali düzenlenecektir.
Dünya Gençlik Kongresi sadece bir toplantıdan ibaret değildir. Dünyanın dört
bir yanından gelen 1000 genç, adeta kültürler mozaiği olan ülkemizde
geçirecekleri 14 gün içerisinde hem bizlere yaşamlarını ve kültürlerini
anlatacak, hem de zengin kültürümüzü tanıyacaklardır. Kongre programı
boyunca gerçekleştirilecek, dans gösterileri, konserler, yetenek şovları,
skeçler gibi birçok kültürel aktiviteyle, “5. Dünya Gençlik Kongresi Türkiye
2010” bir toplantıdan çok adeta bir festival haline gelecektir.
Kongre katılımcılarının gençlik öncülüğünde kalkınma etkinliklerine
katılımlarında yeterliliklerini arttırmak veya aralarındaki bağları ve ekip
ruhunu güçlendirmek amacıyla temel yetenek geliştirme eğitimleri verilir.
Proje yönetimi, risk yönetimi, insan hakları, proje finansmanı, ritim,
fotoğrafçılık, kısa film gibi yaklaşık 80 konu üzerine eğitim hazırlanır ve
her katılımcının bu eğitimlerden en az 6 tanesini almaya hakkı vardır.
.jpg) III.
Türkiye’de Gençlik
Çalışması ve Politikaları Kitabı
İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları tarafından basılan ve Bilgi
Üniversitesi Gençlik Çalışmaları Birimi’nden Nurhan Yentürk, Gülesin
Nemutlu ve Yörük Kurtaran tarafından derlenen “Türkiye’de
Gençlik Çalışması ve Gençlik Politikaları” isimli kitap da son süreçte
gençlik alanında yaşanan en önemli gelişmelerden birisi.
Gençlik çalışması ve politikaları ile ilgili 21 makaleden oluşan kitapta,
Türkiye’deki gençlik alanı ile ilgili teorik ve pratik uygulamalar ile
ilgili çok kapsamlı çalışmalar bulunuyor. Türkiye’de sistemli ve bütünlüklü
bir gençlik politikası olmadığını ve hatta aslında bu durumun devletin en
temel gençlik politikası olarak da okunabileceğini vurgulayan yazarlar; çok
radikal ve kapsamlı bir gençlik politikaları önerisi sunuyorlar.
Kitabın gençlik alanında bu güne kadar yazılmış en kapsamlı metin olduğunu
söylemek mümkün. Ayrıca özellikle BM İnsani Gelişme Raporu olarak yayınlanan
Türkiye’de Gençlik raporu ile aynı dönemde yayınlanan kitabın;
raporla birlikte gençlik alanına dair çok geniş bir tartışma alanı
doğurduğunu da söyleyebiliriz.
Sonuç olarak yukarıda ayrıntılı olarak bahsettiğimiz üç önemli gelişmenin
(BM Ulusal Gençlik Raporu’nun Türkiye’de Gençlik adıyla hazırlanması, 5.
Dünya Gençlik Kongresi’nin 2010 yılında Türkiye’de yapılacak olması ve
Türkiye’de Gençlik Çalışması ve Politikaları kitabının yayınlanması)
ülkemizdeki gençlik alanında çok ciddi ivme yarattığını ve bu sürecin
gençlik lehine önemli sonuçlar doğuracağını söyleyebiliriz.
Kaynaklar:
-
Türkiye’de Gençlik,
(2008), BM İnsani Gelişme Raporu, Ankara
-
Kurtaran, Y., Nemutlu, G., Kurtaran, Y. (2008), Türkiye’de Gençlik
Çalışması ve Politikaları, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları:
İstanbul
-
http://www.e-genclik.net
 YAZAR
HAKKINDA BİLGİ
Adnan
Çelik,
1983,
Diyarbakır doğumlu. Dicle Üniversitesi Eğitim fakültesinden
2004 yılı mezunu. 2 yıldan beri Diyarbakır ili Kulp ilçesi
Merkez İlköğretim Okulu'nda öğretmenlik yapıyor. Selçuk
Üniversitesi Sosyoloji bölümünde yüksek lisansına devam
ediyor. Sivil toplum alanında da etkin olarak
çalışıyor. 2006-2007 döneminde Bilgi Üniversitesi Sivil
Toplum Kuruluşları Araştırma Birimi'nin "Sivil Toplum
Geliştirme Programı"nda yer aldı.
Detaylı bilgi
|
İndigo
Dergisi’ni
