|
Yazar:
Saffet Güler
|
23
Temmuz 2009
TSİ
02:25 Sydney
Işınlama
Başarıldı
Kuantum Bilgisayar ile Teleportasyon
Kuantum bilgi,
araları bir metre olan iki atom arasında başarılı şekilde
ışınlandı. Araştırmacılar
bunun, uzun mesafe kuantum iletişim ve kuantum bilgisayara doğru
önemli bir adım olduğunu söylüyorlar.
Kuantum bilgi,
parçacığın fiziksel hali ile ilgili bilgidir: Örneğin parçacığın
enerjisi ve dönüşü... Science dergisinde yayınlanan
çalışmalarına göre ABD’deki fizikçiler bu bilgiyi kısa mesafeyle
ayrılmış olan iki atom arasında doğru bir şekilde transfer
edebildiler.
Kuantum şebekeleri
College Park’taki
Maryland Üniversitesi’nde Joint Kuantum Ensitüsü yazarı
Christopher Monroe “Kuantum bilginin bu şekilde ışınlanması,
belli görevler için klasik şebekenin geleneksel tipinden daha
üstün olabilen kuantum internetin yeni tipinin temelini
oluşturabilir” dedi.
Daha önce, kuantum
ışınlama çok uzun mesafelerde atom grupları veya fotonlarla
gerçekleştirilmişti, ama bu tek atomlarla ilk kez gösterildi.
Tek tek atomlar
arasındaki kuantum ışınlama, uzun mesafelerde kuantum bilgiyi
taşıma ve yönetmenin yapılabilir yoludur. Monroe, “Fotonlar uzun
mesafelerde hızlı bilgi transferi için idealdir, atomlar uzun –
ömürlü hafıza için değerli bir ortam sunarlar” dedi.
Çalışmada,
araştırmacılar bir metre arayla ayrı vakum tuzaklarına iki
ytterbium iyonu (A ve B) koyuyorlar. A iyonu mikrodalgalarla
tahrik edildi, bu durum iyonu bilinmeyen bir kuantum haline
sokuyor – bu hal aktarılacak olan bilgi idi.
Garip eylem
İyonlar lazer
sinyali ile uyarıldı, bu onların tek bir foton yaymalarına ve
başlangıç hallerine geri dönmelerine neden oldu. Fotonlar, hangi
iyonun hangi fotonu yaydığını söylemenin imkansız olduğu bir
şekilde ölçüldü. Kuantum mekaniklerinin meraklı dünyasında, bu,
iyonlara ‘dolaşık’ hal yansıtıyor. (kuantum dolaşıklık).
Dolaşıklık garip
bir fenomendir. Bu, iki parçacık arasındaki ilişkidir, öyle ki
bir parçacığa uygulanan eylem – örneğin onun kuantum halinin
ölçülmesi – diğer parçacığı etkiler, iki parçacık çok uzak
mesafelerde olsalar bile.
Buna bazen ‘uzak
mesafedeki garip eylem’ deniyor, çünkü iki parçacık arasında
değiş tokuş edilen hiçbir şey yoktur, yine de birinin diğeri
üzerinde etkisi olabiliyor.
İki iyon dolaşık
olduğunda, araştırmacılar A iyonunun ölçümünü aldılar. A iyonu
ve B İyonu dolaşık olduklarından, bu, B iyonunu, A iyonunun
başlangıçtaki bilinmeyen kuantum halini somutlaştırmasına
zorladı. Ekip sonra, A iyonunun orijinal halini tekrar elde
etmek için B iyonuna mikrodalga sinyali uyguladı.
Araştırmacılar
atomdan – atoma ışınlanan bilginin zamanın %90’ında doğru
şekilde alındığını bildiriyor – geliştirmeyi umdukları bir
rakam.
Kuantum tekrarlayıcılar
Monroe
kurulumlarının bir gün ‘kuantum tekrarlayıcı’ olarak
kullanılabileceğini söyledi – bunlar foton halini geçici olarak
saklayarak bir sinyal üretme problemini çözmeye çalışır. Sinyali
çoğaltan her tekrarlayıcıda, aynı hale sahip yeni fotonlar
üretilir.
Monroe,
“Sistemimiz engin mesafelerde kuantum hafızaları şebekesi
kurabilen büyük – ölçekli ‘Kuantum
Tekrarlayıcı’nın temelini oluşturma
potansiyeline sahip” diye ekledi. Kuantum tekrarlayıcılar
olmadan, uzun – mesafeli kuantum iletişimi mümkün olmazdı.
Science’in
aynı sayısında eşlik eden bir yorumda Belfast’taki Queen's
Üniversitesinden fizikçi M.S. Kim ve Jaeyoon Cho “Bu deney
kuantum tekrarlayıcıların gerçekleştirilmesine doğru atılan
önemli bir adımdır” yazdılar. “En son deneysel ilerlemelerle,
teorik olarak farzedilen kuantum paradoksları yavaşça bilgi
teknolojisini kökten değiştiriyor.”
Kaynak:
Cosmos Magazine
2005-2009
©
http://indigodergisi.com
Dergimizin linkini kaynak göstererek alıntı
yapabilirsiniz. |
