|
Yazar:
Saffet Güler
|
Bilim | 17
Haziran 2009 TSI 19:50
Dünya, Mars
ve Venüs’ten daha hızlı Atmosfer Kaybediyor
Bunun Küresel Isınma
İle İlgisi Yok
Bunun failleri solar rüzgar olarak bilinen şey
olarak Güneşten püskürtülen yüklü parçacık akımlarıdır. Araştırmacılar son
zamanlarda Dünya’nın kendi atmosferini Venüs ve Mars’tan daha fazla
kaybettiğini keşfetmekten şaşkına döndüler, bunun manyetik alanlarda önemsiz
etkileri var.
California
Üniversitesi’nden jeofizik ve uzay fiziği profesörü Christopher Russell,
“Solar rüzgarın Venüs ve Mars ile etkileşimi oldukça basit” diyor. “Rüzgar
gelir, bir manyetik alan taşır, bu manyetik alan gezegenin iyonosferini
sarmalar. İyonosfer sürüklenerek götürülür”
Bu gezegenimizin manyetik kalkanının, bir
zamanlar inanıldığı gibi sağlam koruyucu bir örtü olmayabileceği anlamına
geliyor.
Russell “Sıklıkla kendimize bu gezegende
yaşadığımız için çok şanslı olduğumuzu söyleriz, çünkü bizi kozmosun bize
fırlattığı her türlü şeyden – kozmik ışınlar, güneş patlamaları ve rahatsız
edici solar rüzgar - koruyan kuvvetli bir manyetik kalkana sahibiz” dedi.
“Bu alanlarda şüphesiz yardımcı oluyor, ama
atmosfer durumunda, bu gerçek olmayabilir” dedi.
Russell ve diğerleri, geçen ay karşılaştırmalı
gezegenbilim konferansındaki toplantıda bu kavrayışa ulaştılar.
Dünyanın manyetik alanı solar rüzgarla
etkileşir, manyetik alan hatları boyunca gezegenin atmosferine huni
biçiminde girerek dışarı enerji çeker.
Russell “Rüzgar kendi yolundaki bu geniş
manyetik engelin etrafında akmak zorundadır” dedi. “Bu ikisi sürtünmeden
özgür değil”
Aurora tetiklemeye ilave olarak, işlem
Dünya’nın atmosferinin, atmosferik gazların alan hatları boyunca
kaçabileceği noktaya kadar ısınmasına neden olur, buralarda bu gazlar solar
rüzgar tarafından toplanır”
Virginia Polytechnic Enstitüsü’ndeki Uzay
Bilimi ve Mühendisliğinden Scott Bailey “Jeomanyetik etkinliğin görünebilir
tezahürü aurora’dır – Güneş manyetosfer ile etkileşir ve onun ışıldamasına
neden olur – ama parçacıklar atmosfer ile etkileşirken olan biten başka
şeyler vardır.” dedi.
Dünya’nın atmosfer kaybı akıl almaz derecede
büyük olmasına rağmen – saniyede 5×1025 molekül – bilim insanları alarm için
bir neden olmadığını söylüyor.. Eğer kayıp hızı aynı kalırsa, gezegenin
atmosferi birkaç milyar yıl daha devam edecek.
Russell “Son olarak, başlangıçta gezegenler
hemen hemen aynı iken, Venüs, Mars ve Dünya atmosferlerinin neden bu kadar
farklı davrandığını anlamaya çalışıyoruz” dedi.
Russell araştırmasını geçen hafta Toronto’daki
Amerikan Jeofizik Birliği konferansında sundu. O ve çalışma arkadaşları
Dünya, Venüs ve Mars’ın karşılaştırmalı atmosferik kayıplarının ayrıntıları
üzerimde çalışıyorlar.
|
